Hava Trafik Kontrolörleri Sendikası, 30 Ağustos’ta Girne açıklarında yaşanan Filo Jet faciasının ardından yaptığı açıklamada, Ercan Havalimanı ve hava trafik hizmetlerindeki teknik altyapı, personel ve denetim konularına ilişkin ciddi iddialar ve uyarılar gündeme getirdi.
Sendika, hayatını kaybedenlere rahmet, ailelerine başsağlığı dilerken, arama kurtarma çalışmalarına katılan personele ve operasyon süresince hava trafiğinin güvenli şekilde devam etmesini sağlayan çalışanlara teşekkür etti.
Filo Jet kazasına ilişkin adli sürecin sürdüğünü hatırlatan sendika, kazada kusur veya sorumluluğun kimde olduğuna karar vermenin kendi görevleri olmadığını vurguladı.
Ancak bir facianın ardından hangi denetimin yapılmadığı veya hangi bakımın eksik kaldığı gibi soruların sorulmasının yeterli olmadığı belirtilerek, “Devletin görevi, bu soruları insanlar hayatını kaybetmeden önce sormaktır” denildi.
“Personelin fedakârlığı emniyet sistemi olamaz”
Sendika, uzun süredir personel eksikliği, teknik sistemlerin yaşlanması, radar, telsiz ve haberleşme sistemleri ile yedeklilik ve bakım konularında uyarılarda bulunduğunu kaydetti.
Ercan’daki hava trafik sisteminin 2009 yılında kurulduğu belirtilen açıklamada, yaklaşık 17 yıl geçmesine rağmen aynı sistem ve ekipmanlarla hizmet verilmeye çalışıldığı savunuldu.
Zaman zaman en temel bilgisayar ekipmanlarının temininde dahi sorun yaşandığını ileri süren sendika, teknik altyapıdaki eksikliklerin hava trafik kontrolörlerinin sorumluluğundaki yüzlerce kişinin güvenliğiyle doğrudan bağlantılı olduğunu belirtti.
Uçuş emniyetinin büyük ölçüde personelin deneyimi, dikkati ve özverisi sayesinde korunduğunu savunan sendika, “Personelin fedakârlığı bir devletin emniyet sistemi olamaz” ifadelerini kullandı.
SMART Merkezi için bakım ve yenileme çağrısı
SMART Hava Trafik Kontrol Merkezi’nin de ciddi bakım ve yenilemeye ihtiyaç duyduğu öne sürüldü.
Sendika, merkezdeki yangın söndürme sistemlerinin çalışmadığını ve kullanılamadığını iddia ederken, sistemde kullanılan özel yangın söndürme gazlarının kullanım sürelerinin geçtiğini ve gerekli kontrollerin yapılmadığını savundu.
Binanın çatılarında su sızıntıları bulunduğu, ısıtma ve soğutma sistemlerinde de ciddi sorunlar yaşandığı ileri sürüldü.
Sivil Havacılık Dairesi bünyesindeki birçok aracın ekonomik ve teknik ömrünü doldurduğunu iddia eden sendika, teknik personelin dağlık bölgelerdeki telsiz ve haberleşme vericilerine eski araçlarla ulaşmaya çalıştığını belirtti.
Bazı çalışanların görevlerinde ihtiyaç duydukları temel el aletlerini dahi kendi imkanlarıyla temin etmek zorunda kaldıkları da öne sürüldü.
Ercan’ın itfaiye kapasitesi sorgulandı
Açıklamada Ercan Havalimanı’nın zaman zaman büyük gövdeli uçaklara hizmet verdiğine işaret edilerek, ilan edilen yangınla mücadele kapasitesinin uygulamada karşılanıp karşılanmadığının ortaya konulması istendi.
İdarenin Ercan Havalimanı’nın itfaiye kategorisini CAT 9 olarak açıkladığını belirten sendika, itfaiye araçlarının önemli bir bölümünün eski olduğunu ve bu nedenle gerçek müdahale kapasitesine ilişkin endişeler bulunduğunu savundu.
Sendika, mevcut araçlarla CAT 7 seviyesindeki bir müdahalenin dahi hangi koşullarda gerçekleştirilebileceğinin uygulamalı olarak test edilmesi gerektiğini ifade etti.
Denetim raporuna ilişkin soru
Sendika ayrıca Türkiye Cumhuriyeti Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü ile KKTC Sivil Havacılık Dairesi arasındaki protokol kapsamında 29 Haziran-1 Temmuz 2026 tarihlerinde Ercan Havalimanı’nda gerçekleştirilen havacılık güvenliği denetimine değindi.
Açıklamaya göre denetimde havalimanı girişleri, güvenlik kontrolleri, kamera ve gözetleme sistemleri, kontrollü alanlara personel ve araç girişleri ile terminal ve hava tarafındaki güvenlik tedbirleri gibi alanlarda eksiklikler tespit edildi.
Sendika, hava trafik birimlerinin de yerinde incelendiğinin bilinmesine rağmen raporda kule, yaklaşma kontrol, saha kontrol, muhabere sistemleri ve SMART Hava Trafik Kontrol Merkezi’nin teknik durumuna ilişkin değerlendirmelerin yer almadığını savundu.
Bu birimlerde herhangi bir eksiklik tespit edilmediği için mi raporda yer verilmediğinin, yoksa söz konusu alanların rapor kapsamı dışında mı tutulduğunun açıklanmasını isteyen sendika, hava trafik hizmetlerinin teknik ve operasyonel emniyetinin kapsamlı ve bağımsız şekilde denetlenmesi çağrısında bulundu.
“Biz haklı çıkmak değil, önlem alınmasını istiyoruz”
Filo Jet faciasına ilişkin yargı sürecinin devam ettiğini yineleyen sendika, radar, telsiz, yedek sistemler, personel sayısı ve havalimanı itfaiyesinin müdahale kapasitesi gibi konuların bir facia yaşanmadan önce sorgulanması gerektiğini vurguladı.
Sendika, “Bir gün çıkıp ‘Biz söylemiştik’ demek istemiyoruz. Biz haklı çıkmak istemiyoruz. Biz önlem alınmasını istiyoruz” ifadelerini kullandı.
Açıklamada, havacılıkta asıl başarının bir facianın ardından sorumluyu belirlemek değil, facianın meydana gelmesini önlemek olduğu mesajı verildi.