Petrol fiyatları, ABD ile İran arasında Hürmüz Boğazı ve diğer bölgelerde seyreden gemilere yönelik karşılıklı saldırıların Orta Doğu'dan petrol arzında uzun süreli kesinti yaşanacağı endişelerini artırmasıyla pazartesi günü yükselişini sürdürdü.
Brent ham petrol yüzde 0,54 artışla varil başına 96,80 dolara yükselirken, ABD ham petrolü (WTI) yüzde 0,72 değer kazanarak 92,14 dolara çıktı.
Brent geçen hafta yüzde 7,8, WTI ise yaklaşık yüzde 10 yükseldi. Fiyatlardaki artışta ABD ve İran'ın saldırılarını yeniden başlatması ve dünya petrol arzının beşte birinin daha önce geçtiği Hürmüz Boğazı'ndaki petrol akışının azalması etkili oldu.
Karşılıklı saldırılar gerilimi artırdı
ABD Merkez Komutanlığı, ABD güçlerinin cumartesi günü üç İran petrol tankerini vurduğunu açıkladı. Tankerlerden birinin İran'ın önemli petrol ihracat merkezlerinden Hark Adası açıklarında hedef alındığı belirtildi.
İran İslam Devrim Muhafızları Ordusu Deniz Kuvvetleri ise cumartesi günü Hürmüz Boğazı'nda izinsiz güzergahlardan seyreden üç petrol tankerinin yanı sıra diğer bölgelerde üç ABD gemisini hedef aldığını bildirdi.
Denizcilik istihbarat şirketi Marisks, cumartesi günü gerçekleşen saldırıların denizcilik çatışmasında önemli bir tırmanışa işaret ettiğini değerlendirdi.
Şirket, ticari tankerlerin karşılıklı ekonomik baskının araçları olarak kasıtlı şekilde kullanılmaya başlandığını ve bunun askeri çatışma ile ticari deniz taşımacılığı arasındaki ayrımı önemli ölçüde zayıflattığını belirtti.
Hürmüz'den geçen gemi sayısı geriledi
Analiz şirketi Kpler'ın pazartesi günü açıkladığı verilere göre, son 10 günde Hürmüz Boğazı'ndan günde ortalama 10 emtia gemisi geçti. Bu rakam, mayıs ayından bu yana kaydedilen en düşük seviye oldu.
İran devlet medyasına göre, İran Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi Sekreteri Muhsin Rızai, pazar günü Hürmüz Boğazı'nın dışında önümüzdeki günlerde kısıtlı bir bölge ilan edileceğini söyledi.
Öte yandan OPEC+, pazar günü gerçekleştirdiği toplantıda ekim ayına ilişkin petrol üretim politikasında değişikliğe gitmedi. Üretici grup, sonraki üretim adımlarına karar verilmeden önce yeni kotalar üzerinde anlaşılması gerektiğini bildirdi.
Petrol arzındaki sıkıntının sürmesi bekleniyor
ANZ analistleri, ABD ve İran'ın kontrollü askeri müdahaleleriyle kesintiye uğrayan uzun süreli bir açmazın en olası senaryo olduğunu değerlendirdi.
Analistler, bu durumun Orta Doğu'daki petrol arzının tamamen toparlanmasını geciktirebileceğini belirterek, ihracatın 2026'nın geri kalanında kısıtlı kalmasını ve yılın sonlarına doğru kademeli olarak yeniden açılmasını beklediklerini ifade etti.
Savaş öncesindeki petrol akış seviyelerine dönüşün ise 2027'nin ilk çeyreğinin sonlarından veya ikinci çeyreğinin başlarından önce gerçekleşmesinin beklenmediği kaydedildi.
